Q1. अलीकडेच भौगोलिक संकेत (GI) टॅग मिळालेल्या तांदळाच्या जातीला कोणते लोकप्रिय नाव दिले आहे?
(a) हेरिटेज तांदूळ
(b) अहोम तांदूळ
(c) जादूचा तांदूळ
(d) ग्लुटिनस तांदूळ
(e) राजवंश तांदूळ
Q2. जिओग्राफिकल इंडिकेशन (GI) टॅग उत्पादनासाठी काय सूचित करतो?
(a) हे उत्पादनाचे उत्पादन वर्ष दर्शवते.
(b) ते उत्पादनाचे ब्रँड नाव दाखवते.
(c) हे उत्पादनाचे पौष्टिक मूल्य दर्शवते.
(d) हे उत्पादनाचे भौगोलिक मूळ आणि अद्वितीय गुण दर्शवते.
(e) हे उत्पादनाच्या आंतरराष्ट्रीय वितरणाचे प्रतिनिधित्व करते.
Q3. इस्रायलच्या संरक्षण मंत्रालयाने विकसित केलेले ORON विमान प्रामुख्याने खालील गोष्टींसाठी डिझाइन केलेले आहे:
(a) नागरी विमान वाहतूक
(b) अंतराळ शोध मोहिमे
(c) मानवतावादी मदत मोहिमे
(d) गुप्तचर-संकलन आणि संरक्षण धोरण
(e) सागरी पाळत ठेवणे ऑपरेशन्स
Q4. चोकुवा तांदळाच्या लागवडीसाठी कोणता प्रदेश अद्वितीय आहे आणि त्याला GI टॅग मिळालेला आहे?
(a) गंगा नदीचा प्रदेश
(b) ब्रह्मपुत्रा नदीचा प्रदेश
(c) सिंधू नदीचा प्रदेश
(d) यमुना नदीचा प्रदेश
(e) गोदावरी नदीचा प्रदेश
Q5. इंडिया स्मार्ट सिटीज अवॉर्ड 2022 मध्ये कोणते शहर सर्वोत्कृष्ट शहर म्हणून ओळखले गेले आहे?
(a) सुरत
(b) आग्रा
(c) इंदूर
(d) कोईम्बतूर
(e) चंदीगड
Q6. कंपाला मंत्रिस्तरीय घोषणेचा मुख्य फोकस काय आहे?
(a) आफ्रिकेतील आर्थिक विकास
(b) स्थलांतरितांसाठी मानवी हक्क संरक्षण
(c) हवामान-प्रेरित स्थलांतर आव्हाने संबोधित करणे
(d) आंतरराष्ट्रीय व्यापार करारांना प्रोत्साहन देणे
(e) सीमा सुरक्षा मजबूत करणे
Q7. हबल स्पेस टेलिस्कोप खगोलीय वस्तूंच्या उच्च-रिझोल्यूशन प्रतिमा प्रदान करण्याच्या क्षमतेसाठी प्रसिद्ध आहे. हे प्रामुख्याने इलेक्ट्रोमॅग्नेटिक स्पेक्ट्रमच्या कोणत्या भागात चालते?
(a) रेडिओ लहरी
(b) इन्फ्रारेड
(c) अल्ट्राव्हायोलेट
(d) क्ष-किरण
(e) दृश्यमान प्रकाश
Q8. इस्रोने विकसित केलेल्या 'नभमित्र' या उपकरणाचा मुख्य उद्देश काय आहे?
(a) उपग्रहांमधील संवाद वाढवणे
(b) आंतरतारकीय प्रवास सक्षम करणे
(c) विमानांसाठी नेव्हिगेशन सुधारणे
(d) समुद्रातील मच्छिमारांसाठी सुरक्षितता वाढवणे
(e) वातावरणातील प्रदूषणाचे निरीक्षण करणे
Q9. 'नभमित्र' यंत्राची यशस्वी चाचणी कोठे करण्यात आली?
(a) चेन्नई
(b) मुंबई
(c) कोलकाता
(d) नींदकारा
(e) बंगलोर
Q10. रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया (RBI) ने अलीकडेच ऑफलाइन पेमेंट व्यवहारांची वरची मर्यादा ₹200 वरून वाढवली आहे:
(a) ₹300
(b) ₹400
(c) ₹500
(d) ₹600
(e) ₹700
Q11. आदित्य L1 मिशनसाठी प्रक्षेपण तारीख कधी निश्चित केली आहे?
(a) 15 ऑगस्ट
(b) 31 ऑगस्ट
(c) 2 सप्टेंबर
(d) 15 सप्टेंबर
(e) 1 ऑक्टोबर
Q12. खालीलपैकी कोणाची स्टेट बँक ऑफ इंडिया (SBI) च्या केंद्रीय मंडळावर संचालक म्हणून पुनर्नियुक्ती करण्यात आली आहे?
(a) राजेश कुमार दुबे
(b) केतन शिवाजी विकमसे
(c) मृगांक मधुकर परांजपे
(d) धर्मेंद्र सिंह शेखावत
(e) वरीलपैकी नाही
Q13. मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांच्या नेतृत्वाखालील उत्तर प्रदेश मंत्रिमंडळाने राज्याच्या विभागांमध्ये किती 'अटल निवासी शाळा' स्थापन करण्यास मान्यता दिली आहे?
(a) 12
(b) 15
(c) 18
(d) 20
(e) 22
Q14. आदित्य-L1 अंतराळयान अंतराळातील कोणत्या अनोख्या बिंदूवर जाईल?
(a) चंद्राची कक्षा
(b) मंगळाची कक्षा
(c) शुक्राची कक्षा
(d) Lagrange point L1
(e) गुरूचा महान लाल डाग
Q15. संयुक्त राष्ट्रसंघाद्वारे आफ्रिकन वंशाच्या लोकांसाठी पहिला आंतरराष्ट्रीय दिवस कधी साजरा करण्यात आला?
(a) 31 ऑगस्ट 2020
(b) 10 सप्टेंबर 2021
(c) 15 ऑगस्ट 2021
(d) 1 जुलै 2021
(e) ऑगस्ट 31, 2021
उत्तरे:
S1. उत्तर.(c)
सोल. नुकतेच भौगोलिक संकेत (GI) टॅग मिळालेल्या तांदळाच्या जातीला "मॅजिक राईस" म्हणून ओळखले जाते. हे नाव आसामच्या पाककृती वारशात ऐतिहासिक महत्त्व असलेल्या या तांदूळ जातीचे वेगळेपण आणि अपवादात्मक गुणधर्म दर्शवते.
S2. उत्तर.(d)
सोल. जिओग्राफिकल इंडिकेशन (GI) टॅग हे एक विशिष्ट चिन्ह आहे जे विशिष्ट भौगोलिक क्षेत्रातून उत्पादनाचे मूळ दर्शवते आणि त्या प्रदेशाशी संबंधित त्याचे अद्वितीय गुण हायलाइट करते. उत्पादनाची सत्यता आणि वारसा यावर जोर देऊन अनुकरण आणि अनधिकृत वापर रोखण्यासाठी ते कायदेशीर संरक्षण प्रदान करते.
S3. उत्तर.(d)
सोल. ORON विमान हे इस्रायलच्या संरक्षण मंत्रालयाने विकसित केलेले गुप्तचर माहिती गोळा करणारे विमान आहे. प्रगत तंत्रज्ञान आणि क्षमतांद्वारे गुप्तचर माहिती गोळा करणे आणि इस्रायलच्या संरक्षण धोरणात क्रांती घडवणे हा त्याचा प्राथमिक उद्देश आहे. यामध्ये रिअल-टाइम मॉनिटरिंग, लक्ष्य ट्रॅकिंग आणि उदयोन्मुख धोक्यांना प्रतिसाद देणे समाविष्ट आहे.
S4. उत्तर (ब)
सोल. चोकुवा भाताची लागवड ब्रह्मपुत्रा नदीच्या प्रदेशातील अद्वितीय भौगोलिक क्षेत्रात केली जाते. या प्रदेशात आसाममधील तिनसुकिया, धेमाजी आणि दिब्रुगड यासारख्या ठिकाणांचा समावेश होतो. या प्रदेशाचे वेगळेपण चोकुवा तांदळाच्या विशिष्टतेला हातभार लावते.
S5. उत्तर.(c)
सोल. इंडिया स्मार्ट सिटीज अवॉर्ड 2022 ने इंदूरला सर्वोत्कृष्ट शहर म्हणून मान्यता दिली आहे. सलग सहा वर्षे स्वच्छ भारत मिशनमध्ये सर्वात स्वच्छ शहर म्हणून स्थान मिळवण्यासह शहराच्या उल्लेखनीय ट्रॅक रेकॉर्डने सर्वोत्कृष्ट शहर म्हणून ओळख मिळवण्यास हातभार लावला.
S6. उत्तर.(c)
सोल. स्थलांतर, पर्यावरण आणि हवामान बदलावरील कंपाला मंत्रिस्तरीय घोषणा (KDMECC) प्रामुख्याने हवामान बदल आणि मानवी गतिशीलता यांच्यातील जटिल संबंधांना संबोधित करण्याचा उद्देश आहे, विशेषत: पर्यावरणीय बदलांमुळे उद्भवलेल्या स्थलांतराच्या आव्हानांवर लक्ष केंद्रित करणे. हवामान-प्रेरित स्थलांतर प्रभावीपणे व्यवस्थापित करण्यासाठी सदस्य राज्यांसाठी कृती-देणारं फ्रेमवर्क प्रदान करते.
S7. उत्तर.(ई)
सोल. हबल स्पेस टेलिस्कोप प्रामुख्याने इलेक्ट्रोमॅग्नेटिक स्पेक्ट्रमच्या दृश्यमान प्रकाश भागामध्ये कार्य करते. त्याच्या उच्च-रिझोल्यूशन प्रतिमा आकाशगंगा, तेजोमेघ आणि तारे यांसारख्या खगोलीय वस्तूंमध्ये मौल्यवान अंतर्दृष्टी प्रदान करतात, खगोलशास्त्रज्ञांना विश्वाच्या रहस्यांचा अभ्यास करण्यात मदत करतात.
S8. उत्तर.(d)
सोल. इस्रोने विकसित केलेल्या 'नभमित्र' यंत्राचा उद्देश मच्छिमारांच्या सागरी मोहिमेदरम्यान त्यांची सुरक्षा वाढवणे हा आहे. मासेमारी नौका आणि सागरी अधिकारी यांच्यात अखंड द्वि-मार्ग संदेश देणे, दळणवळण वाहिन्या सुधारणे आणि मच्छिमारांसाठी सुरक्षा उपायांसाठी प्रगत उपग्रह संप्रेषण तंत्रज्ञान वापरून हे साध्य केले जाते.
S9. उत्तर.(d)
सोल. 'नभमित्र' यंत्राची यशस्वी चाचणी नींदकरा येथे झाली. मत्स्य विभागातील शास्त्रज्ञ आणि अधिकारी या दोघांच्या उपस्थितीसह, वास्तविक-जगातील परिस्थितीत मासेमारी जहाजावरील उपकरणाच्या क्षमतेचे मूल्यांकन करण्यासाठी हे स्थान निवडले गेले.
S10. उत्तर.(c)
सोल. रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया (RBI) ने ऑफलाइन पेमेंट व्यवहारांची कमाल मर्यादा ₹200 वरून ₹500 पर्यंत वाढवली आहे. याचा अर्थ असा की ग्राहक आता सक्रिय इंटरनेट कनेक्शनशिवाय ₹500 पर्यंत ऑफलाइन पेमेंट करू शकतात. या बदलाचा उद्देश वापरकर्त्यांची सोय वाढवणे आणि डिजिटल पेमेंट स्वीकारण्यास प्रोत्साहन देणे हे आहे.
S11. उत्तर.(c)
सोल. आदित्य L1 मिशन 2 सप्टेंबर रोजी आंध्र प्रदेश, भारतातील श्रीहरिकोटा प्रक्षेपण साइटवरून प्रक्षेपित होणार आहे. ही तारीख इस्रोच्या सूर्याचे रहस्य उलगडण्याच्या आणि आपल्या सूर्यमालेवर होणारे परिणाम समजून घेण्याच्या प्रयत्नातील एक महत्त्वपूर्ण पाऊल आहे.
S12. उत्तर.(b)
सोल. केतन शिवजी विकमसे. त्यांची एसबीआयच्या केंद्रीय मंडळावर संचालक म्हणून पुनर्नियुक्ती करण्यात आली आहे.
S13. उत्तर.(c)
सोल. उत्तर प्रदेश मंत्रिमंडळाने राज्यातील सर्व 18 विभागांमध्ये 18 'अटल निवासी शाळा' स्थापन करण्यास मान्यता दिली आहे. या शाळा उच्च दर्जाचे शिक्षण देण्यासाठी आणि शिक्षणातील उत्कृष्टतेची केंद्रे बनण्याची कल्पना केली आहे. नवोदय विद्यालयाच्या अनुषंगाने तयार केलेले, ते इयत्ता सहावी ते बारावीच्या विद्यार्थ्यांना दर्जेदार शिक्षण देतील अशी अपेक्षा आहे, प्रत्येक शाळेत 1,000 विद्यार्थ्यांची क्षमता आहे, ज्यात 500 मुली आणि 500 मुले आहेत.
S14. उत्तर.(d)
सोल. आदित्य-L1 अंतराळयान पृथ्वी आणि सूर्यादरम्यान वसलेल्या लॅग्रेंज पॉइंट L1 पर्यंत जाईल. हा बिंदू सूर्याचे निरीक्षण करण्यासाठी आणि सूर्यमालेशी त्याच्या परस्परसंवादासाठी एक धोरणात्मक स्थान प्रदान करतो. सूर्याच्या वर्तनाचा अभ्यास करण्यासाठी हे एक आदर्श स्थान बनवून वैज्ञानिक निरीक्षणांसाठी एक स्थिर सोयीस्कर बिंदू प्रदान करते.
S15. उत्तर.(ई)
सोल. युनायटेड नेशन्सने 31 ऑगस्ट 2021 रोजी आफ्रिकन वंशाच्या लोकांसाठी उद्घाटनाचा आंतरराष्ट्रीय दिवस म्हणून चिन्हांकित केले. हा दिवस आफ्रिकन वारसा असलेल्या व्यक्तींच्या सांस्कृतिक, सामाजिक आणि ऐतिहासिक योगदानाची जागतिक पावती म्हणून काम करतो. आफ्रिकन मुळांपासून निर्माण झालेली विविधता आणि समृद्ध वारसा ओळखण्याच्या महत्त्वावर ते भर देते.
